Het grootste voordeel van 3D printen in een fabriek: jigs en fixtures

Als mensen aan 3D printen in de industrie denken, gaat het meestal over eindonderdelen. Toch is de plek waar 3D printen op de vloer het meeste geld bespaart vaak iets anders: jigs en fixtures. Die klemmen, mallen en positioneringshulpstukken zijn onzichtbaar voor de klant, maar bepalen wel of een handeling twee minuten of twintig seconden duurt.

Wat zijn jigs en fixtures precies

Een fixture houdt een onderdeel vast in een exacte positie tijdens bewerking, montage of controle. Een jig leidt daarnaast ook het gereedschap, denk aan een boorjig die exact aangeeft waar een gat moet komen. Op elke productielijn draaien er tientallen van dit soort hulpstukken rond, vaak op maat gemaakt voor één specifieke operatie.

Waarom 3D printen hier zo sterk is

Klassiek worden jigs en fixtures gefreesd of gegoten. Dat werkt, maar kost tijd en geld, zeker voor een stuk gereedschap dat maar op één lijn, voor één onderdeel gebruikt wordt.

3D printen draait dat om:

Snelheid. Een fixture ontwerpen, printen en de volgende dag al testen op de lijn. Werkt de pasvorm niet perfect, dan pas je het model aan en print je gewoon opnieuw.

Kostprijs. Geen CNC-programma, geen mal, geen wachttijd bij een onderaannemer. Voor gereedschap dat je maar in kleine aantallen nodig hebt is dat een groot verschil.

Vorm volgt functie. 3D printen kan de exacte negatieve vorm van een onderdeel volgen, ook als dat organisch of complex is. Dat is met frezen soms gewoon niet haalbaar binnen een redelijk budget.

Gewicht. Een geprinte fixture in PETG of PA6 is vaak veel lichter dan een gefreesd aluminium equivalent. Voor operators die een hulpstuk de hele dag oppakken en neerzetten, telt dat.

Welk materiaal voor welke toepassing

Voor fixtures die weinig slijtage zien volstaat PETG of ASA, geprint op de Bambu Lab P1S of de Raise3D Pro2 Plus. Moet het hulpstuk tegen olie, slijtage of hogere temperaturen kunnen, dan gaan we naar PA6 of PA612. Voor kleinere, precieze positioneringsstukken werkt resin op de Formlabs Form 4 vaak beter, vanwege de nauwkeurigheid.

Is dit iets voor jouw fabriek

Werk je met kleine series, veel productvarianten, of hulpstukken die regelmatig aangepast moeten worden? Dan is 3D printen voor jigs en fixtures bijna altijd de moeite waard om te testen. Stuur ons een foto of tekening van het onderdeel dat vastgehouden of geleid moet worden, we denken graag mee over de beste oplossing.